Karnet ATA to międzynarodowy dokument celny, który pozwala tymczasowo wywieźć towary do ponad 80 krajów bez płacenia cła i podatków importowych.
Pomagamy polskim firmom uzyskać karnet ATA na targi, wystawy, pokazy, koncerty i projekty zagraniczne. Obsługujemy cały proces — od konsultacji i przygotowania dokumentów po złożenie wniosku w KIG i rozliczenie karnetu po powrocie.
Czas realizacji: 5-7 dni (ekspres: 2-3 dni).
Kaucja zwracana po rozliczeniu karnetu.
Karnet ATA (Admission Temporaire / Temporary Admission) to międzynarodowy dokument celny, który umożliwia tymczasowy wywóz towarów za granicę bez konieczności wpłacania cła i podatków importowych w kraju docelowym. Funkcjonuje jako “paszport dla towarów” — jeden dokument zastępuje wielokrotne zgłoszenia celne i jest honorowany w ponad 80 krajach na świecie.
System karnetów ATA powstał w 1961 roku na mocy Konwencji ATA podpisanej w Brukseli. Jest administrowany przez Międzynarodową Izbę Handlową (ICC) i Światową Federację Izb (WCF). W Polsce karnety ATA wydaje wyłącznie Krajowa Izba Gospodarcza (KIG) z siedzibą w Warszawie.
Karnet ATA jest idealnym rozwiązaniem dla firm uczestniczących w targach międzynarodowych, organizatorów wydarzeń, artystów, ekip filmowych, sportowców i wszystkich przedsiębiorstw, które potrzebują tymczasowo przewieźć sprzęt, próbki produktów lub eksponaty za granicę — i przywieźć je z powrotem.
Nazwa “ATA” to skrót od francusko-angielskiego Admission Temporaire / Temporary Admission, co dosłownie oznacza “tymczasowe dopuszczenie”. Karnet eliminuje konieczność składania zabezpieczeń celnych w każdym odwiedzanym kraju, co przekłada się na znaczne oszczędności czasu i pieniędzy.
System karnetów ATA opiera się na dwóch kluczowych konwencjach międzynarodowych oraz przepisach Unijnego Kodeksu Celnego.
Konwencja celna w sprawie karnetu ATA dla tymczasowej odprawy towarów, podpisana 6 grudnia 1961 r. w Brukseli pod auspicjami Rady Współpracy Celnej (obecnie WCO).
Ustanawia międzynarodowy system gwarancyjny i jednolity dokument celny — karnet ATA — do tymczasowego przywozu/wywozu towarów.
Polska ratyfikowała konwencję jako członek WCO.
Konwencja o odprawie czasowej (Convention on Temporary Admission), podpisana 26 czerwca 1990 r. w Stambule. Rozszerza i modernizuje system z Konwencji ATA.
Wprowadza szczegółowe załączniki regulujące odprawę czasową m.in. towarów wystawienniczych (zał. B.1), sprzętu profesjonalnego (zał. B.2) i próbek handlowych (zał. B.3).
Polska jest stroną Konwencji Stambulskiej od 2004 r.
Rozporządzenie (UE) nr 952/2013 — Unijny Kodeks Celny reguluje procedury celne w UE, w tym procedurę odprawy czasowej (art. 250-253 UKC).
UKC uznaje karnet ATA jako ważny dokument celny dla procedury odprawy czasowej z całkowitym zwolnieniem od należności celnych przywozowych.
Obowiązuje od 1 maja 2016 r. we wszystkich krajach UE.
Struktura systemu gwarancyjnego
System karnetów ATA opiera się na sieci krajowych izb gwarancyjnych zrzeszonych w Światowej Federacji Izb (WCF), która działa pod patronatem Międzynarodowej Izby Handlowej (ICC). Każda krajowa izba (w Polsce — KIG) gwarantuje, że należności celne zostaną uregulowane, jeśli towary nie zostaną powrotnie wywiezione. Ten system wzajemnych gwarancji sprawia, że karnet ATA jest akceptowany bez dodatkowych zabezpieczeń w każdym kraju uczestniczącym.
Karnet ATA obejmuje towary wywożone tymczasowo, które zostaną przywiezione z powrotem w stanie niezmienionym. Poniżej zestawienie kwalifikujących się i wykluczonych kategorii.
| Kategoria | Przykłady towarów |
|---|---|
| ✓Towary wystawiennicze | Eksponaty, stoiska targowe, materiały reklamowe, banery |
| ✓Sprzęt profesjonalny | Narzędzia, maszyny diagnostyczne, sprzęt pomiarowy, kamery |
| ✓Próbki handlowe | Wzory produktów, prototypy, modele demonstracyjne |
| ✓Instrumenty muzyczne | Pianina, skrzypce, gitary, sprzęt nagłośnieniowy |
| ✓Sprzęt sportowy | Pojazdy wyścigowe, rowery, łodzie, broń sportowa |
| ✓Sprzęt naukowy | Aparatura laboratoryjna, urządzenia badawcze |
| ✓Sprzęt filmowy i TV | Kamery, obiektywy, oświetlenie, drony |
| ✓Materiały edukacyjne | Pomoce dydaktyczne, sprzęt szkoleniowy |
| Kategoria | Przykłady / Uwagi |
|---|---|
| ✗Towary do sprzedaży | Produkty przeznaczone do dystrybucji lub odsprzedaży za granicą |
| ✗Żywność i napoje | Artykuły spożywcze, alkohole, towary łatwo psujące się |
| ✗Towary jednorazowe | Materiały eksploatacyjne, paliwa, smary, farby zużywane na miejscu |
| ✗Towary do przetworzenia | Surowce i półprodukty do obróbki lub montażu za granicą |
| ✗Towary zakazane prawem | Narkotyki, broń (poza sportową), materiały wybuchowe |
| ✗Pojazdy do użytku komercyjnego | Samochody na wynajem, ciężarówki do transportu zarobkowego |
Nie jesteś pewien, czy Twoje towary kwalifikują się do karnetu ATA?
Skontaktuj się z nami — bezpłatnie zweryfikujemy Twój przypadek i doradzimy najlepsze rozwiązanie.
Koszt karnetu ATA składa się z opłaty manipulacyjnej dla KIG oraz zwrotnej kaucji gwarancyjnej. Poniżej orientacyjne przedziały cenowe.
| Scenariusz | Wartość towarów | Kaucja (40%) | Opłata KIG | Koszt netto* |
|---|---|---|---|---|
| Targi w Londynie (1 kraj, 10 pozycji) | 20 000 PLN | 8 000 PLN | ~800 PLN | ~800 PLN |
| Tournée: USA + Kanada (2 kraje, 20 pozycji) | 100 000 PLN | 40 000 PLN | ~1 200 PLN | ~1 200 PLN |
| Produkcja filmowa: 3 kraje, 50 pozycji | 500 000 PLN | 200 000 PLN | ~1 800 PLN | ~1 800 PLN |
* Koszt netto = opłata manipulacyjna. Kaucja jest zwracana po rozliczeniu karnetu, dlatego nie stanowi kosztu. Podane kwoty są orientacyjne — dokładna wycena po konsultacji.
Ile zaoszczędzisz dzięki karnetowi ATA?
Bez karnetu ATA musisz wpłacać cło i podatki w każdym kraju z osobna — to nawet 20-30% wartości towarów zamrożone na miesiące. Karnet eliminuje te koszty całkowicie.
Karnet ATA znajduje szerokie zastosowanie w różnych branżach i sytuacjach, gdzie potrzebny jest tymczasowy transport towarów za granicę i ich powrotny przywóz.
Prezentacja produktów na miedzynarodowych targach handlowych, ekspozycjach branżowych i wystawach promocyjnych. Karnet ATA obejmuje eksponaty, materiały reklamowe, stoiska i wyposażenie stanowisk wystawienniczych.
Sprzęt sceniczny, oświetlenie, nagłośnienie i dekoracje na pokazy, festiwale, wydarzenia kulturalne i sportowe. Dotyczy również kostiumów, rekwizytów i elementów scenografii.
Narzędzia, maszyny diagnostyczne, urządzenia pomiarowe i specjalistyczny sprzęt niezbędny do wykonywania prac serwisowych, montażowych lub konsultingowych za granicą.
Transport instrumentów muzycznych, sprzętu nagłośnieniowego i osprzętu scenicznego na koncerty, tournée i nagrania studyjne za granicą. Obejmuje również partytury i akcesoria.
Kamery, obiektywy, oświetlenie filmowe, drony, stabilizatory i cały sprzęt do produkcji filmowych, reportaży, sesji fotograficznych i transmisji na żywo.
Urządzenia medyczne, diagnostyczne i laboratoryjne przewożone na konferencje medyczne, demonstracje, szkolenia oraz tymczasowe misje medyczne i humanitarne.
Serwery, urządzenia sieciowe, sprzęt prezentacyjny i komputerowy wykorzystywany do szkoleń, wdrożeń systemów IT i demonstracji technologicznych.
Pojazdy wyścigowe, sprzęt sportowy, rowery, łodzie i wyposażenie drużyn sportowych na zawody, turnieje i zgrupowania międzynarodowe.
Próbki produktów, prototypy, modele i wzory towarów przewożone w celu prezentacji potencjalnym klientom, bez zamiaru sprzedaży w kraju docelowym.
Kompleksowa obsługa od pierwszego kontaktu po zwrot kaucji. Prowadzmy Cię przez cały proces — Ty zajmujesz się biznesem, my formalnościami.
Analizujemy rodzaj towarów, kraje docelowe i cel podróży. Weryfikujemy, czy towary kwalifikują się do karnetu ATA i czy kraje docelowe go honorują.
Kompletujemy wymaganą dokumentację: listę towarów (General List), wypełniamy formularze, przygotowujemy opis towarów w języku angielskim.
Pomagamy obliczyć wysokość kaucji gwarancyjnej i opłaty manipulacyjnej. Kaucja wynosi 30-50% wartości towarów i jest zwracana po rozliczeniu karnetu.
Składamy kompletny wniosek do Krajowej Izby Gospodarczej w Warszawie — jedynego uprawnionego organu do wydawania karnetów ATA w Polsce.
Po weryfikacji wniosku KIG wydaje karnet ATA. Standardowy czas to 5-7 dni roboczych. W trybie ekspresowym — 2-3 dni robocze (za dodatkową opłatą).
Przekazujemy szczegółową instrukcję używania karnetu: jak ostemplować go na granicy, jak pilnować terminów, co zrobić w sytuacjach awaryjnych.
Po powrocie towarów do Polski pomagamy rozliczyć karnet w KIG. Po pozytywnej weryfikacji kaucja jest zwracana w całości na konto wnioskodawcy.
Rekomendujemy rozpoczęcie procedury minimum 3 tygodnie przed planowaną podróżą, aby mieć zapas na ewentualne uzupełnienia dokumentacji.
Karnet ATA wiąże się z konkretnymi obowiązkami terminowymi. Ich niedotrzymanie może skutkować utratą kaucji i naliczeniem należności celnych.
Karnet ATA jest ważny dokładnie 12 miesięcy od daty wydania. W tym czasie można go używać wielokrotnie do przekraczania granic. Termin ten jest nieprzedłużalny w standardowym trybie — po upływie ważności trzeba uzyskać nowy karnet.
Towary muszą zostać wywiezione z kraju docelowego przed upływem terminu wyznaczonego przez miejscowe służby celne (zazwyczaj do 6 miesięcy od wjazdu, ale nie dłużej niż ważność karnetu). Termin jest wpisywany na karcie karnetu podczas odprawy wjazdowej.
Jeśli towar nie zostanie powrotnie wywieziony:
Przy każdym przekroczeniu granicy służby celne stemplują odpowiednie karty karnetu. Kompletne pieczątki (wjazd + wyjazd w każdym kraju) są niezbędne do prawidłowego rozliczenia karnetu i odzyskania kaucji.
Zawsze upewnij się, że celnik ostemplował karnet — brak pieczątki = problem z rozliczeniem!
Karnet ATA jest uznawany w ponad 80 krajach i terytoriach celnych na całym świecie. Poniżej najczęściej wybierane kierunki przez polskie firmy.
Lista krajów akceptujących karnet ATA jest regularnie aktualizowana przez WCO. Chcesz sprawdzić konkretny kraj? Skontaktuj się z nami.
Odpowiedzi naszych ekspertów na 15 najczęstszych pytań dotyczących karnetu ATA, procedury uzyskania, kosztów i zasad korzystania.
Karnet ATA (Admission Temporaire / Temporary Admission) to międzynarodowy dokument celny, który umożliwia tymczasowy wywóz towarów za granicę bez konieczności płacenia cła i podatków importowych w kraju docelowym. Karnet działa jako swoisty "paszport dla towarów" i jest uznawany w ponad 80 krajach na świecie. System karnetów ATA został ustanowiony na mocy Konwencji ATA z 1961 roku i jest administrowany przez Międzynarodową Izbę Handlową (ICC) z siedzibą w Paryżu.
Karnet ATA jest honorowany w ponad 80 krajach i terytoriach celnych na całym świecie, w tym: USA, Wielka Brytania, Szwajcaria, Kanada, Chiny (wraz z Hongkongiem i Makau), Japonia, Korea Południowa, Australia, Nowa Zelandia, Turcja, Norwegia, Indie, Brazylia, Meksyk, RPA, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Singapur i wiele innych. Pełna lista jest aktualizowana przez Światową Organizację Celną (WCO). Ważna uwaga: karnet ATA nie jest potrzebny do przewozu towarów wewnątrz Unii Europejskiej, ponieważ UE stanowi jeden obszar celny.
Karnet ATA jest ważny przez 12 miesięcy od daty wydania. W tym czasie umożliwia wielokrotne przekraczanie granic z tymi samymi towarami — nie ma limitu liczby podróży. Ważne: towar musi zostać powrotnie wywieziony z kraju docelowego przed upływem terminu ważności karnetu. Termin ten nie podlega standardowemu przedłużeniu, ale w wyjątkowych okolicznościach (np. siła wyższa) można wnioskować o specjalne pozwolenie u miejscowych władz celnych.
Karnet ATA służy do tymczasowego wywozu towarów w trzech głównych kategoriach: (1) towary wystawiennicze — eksponaty na targi i wystawy międzynarodowe, (2) sprzęt profesjonalny — narzędzia, instrumenty, kamery, sprzęt medyczny potrzebny do wykonywania pracy za granicą, (3) próbki handlowe — wzory i modele produktów do prezentacji klientom. Karnet nie jest przeznaczony do towarów na sprzedaż ani do surowców do przetworzenia. Jego głównym celem jest uproszczenie procedur celnych i eliminacja konieczności wpłacania zabezpieczeń w każdym kraju z osobna.
Standardowy czas wydania karnetu ATA przez Krajową Izbę Gospodarczą wynosi 5-7 dni roboczych od złożenia kompletnego wniosku. W przypadkach pilnych dostępna jest procedura ekspresowa, która skraca czas do 2-3 dni roboczych za dodatkową opłatą. Kluczowe jest wcześniejsze przygotowanie pełnej dokumentacji — niekompletny wniosek może wydłużyć proces nawet o kilka tygodni. Dlatego rekomendujemy rozpoczęcie procedury minimum 3 tygodnie przed planowaną podróżą.
Główne korzyści to: brak konieczności wpłacania cła i podatków w kraju docelowym, jeden dokument zamiast wielu zgłoszeń celnych, przyspieszenie odpraw granicznych (minuty zamiast godzin), ważność 12 miesięcy z możliwością wielokrotnego użycia, akceptacja w ponad 80 krajach oraz pełna zgodność z międzynarodowymi przepisami celnymi. Dla firm uczestniczących regularnie w targach zagranicznych karnet ATA oznacza oszczędność tysięcy złotych na opłatach celnych i dziesiątek godzin na formalnościach.
Koszt karnetu ATA składa się z dwóch elementów: (1) opłata manipulacyjna dla KIG — wynosi od ok. 600 do 2000 PLN netto w zależności od liczby krajów docelowych i liczby pozycji towarowych, (2) kaucja gwarancyjna — wynosi 30-50% wartości przewożonych towarów i jest zwracana po prawidłowym rozliczeniu karnetu. Tryb ekspresowy wiąże się z dodatkową opłatą ok. 300-500 PLN. Łączny koszt zależy od wartości towarów i złożoności podróży, ale nawet przy droższych karnetach oszczędności na cłach i podatkach są wielokrotnie wyższe.
W Polsce jedynym organem uprawnionym do wydawania karnetów ATA jest Krajowa Izba Gospodarcza (KIG) z siedzibą w Warszawie przy ul. Trębackiej 4. KIG działa jako gwarant w systemie międzynarodowym, co oznacza, że poręcza za prawidłowe wykorzystanie karnetu. Wniosek można złożyć osobiście w siedzibie KIG lub za pośrednictwem pełnomocnika — np. firmy takiej jak Procedok, która specjalizuje się w obsłudze procedur celnych.
Do uzyskania karnetu ATA potrzebne są: (1) wypełniony wniosek o wydanie karnetu (formularz KIG), (2) General List — szczegółowy wykaz towarów z opisem, wartością, wagą i numerami seryjnymi, (3) faktury zakupu lub wycena towarów, (4) dokumenty rejestrowe firmy (KRS/CEIDG), (5) pełnomocnictwo (jeśli wniosek składa pełnomocnik), (6) potwierdzenie wpłaty kaucji gwarancyjnej i opłaty manipulacyjnej. Opisy towarów muszą być na tyle szczegółowe, aby umożliwić jednoznaczną identyfikację każdej pozycji przez służby celne.
Jeżeli towar objęty karnetem ATA nie zostanie powrotnie wywieziony z kraju docelowego w wyznaczonym terminie, kraj ten ma prawo naliczyć cło i podatki importowe. Roszczenie to jest kierowane do krajowej izby gwaranta (w Polsce — KIG), która pokrywa należności, a następnie obciąża nimi wnioskodawcę karnetu. W praktyce oznacza to utratę kaucji gwarancyjnej, a jeśli kwota należności przekracza kaucję — konieczność dopłaty. Dodatkowo mogą zostać naliczone odsetki i kary administracyjne. Dlatego kluczowe jest pilnowanie terminów i natychmiastowe zgłaszanie wszelkich problemów.
Standardowo karnet ATA nie podlega przedłużeniu — jest ważny dokładnie 12 miesięcy od daty wydania. Jeśli potrzebujesz dłuższego okresu, należy złożyć wniosek o nowy karnet przed wygaśnięciem starego. Istnieją jednak wyjątkowe sytuacje (siła wyższa, np. klęska żywiołowa, pandemia, konflikt zbrojny), w których można wnioskować do władz celnych kraju docelowego o wydłużenie terminu powrotnego wywozu. Procedura ta wymaga udokumentowania przyczyn i nie jest gwarantowana. Zalecamy planowanie z odpowiednim zapasem czasowym.
Karnet ATA nie obejmuje: towarów przeznaczonych do sprzedaży lub dystrybucji w kraju docelowym, żywności i napojów, materiałów jednorazowych i eksploatacyjnych (farby, paliwa, smary), surowców i półproduktów do przetworzenia lub montażu, towarów zakazanych przepisami prawa międzynarodowego oraz pojazdów do użytku komercyjnego (wynajem, transport zarobkowy). Zasada jest prosta: karnet ATA dotyczy wyłącznie towarów, które zostaną powrotnie wywiezione w stanie niezmienionym. Jeśli towar ma zostać zużyty, sprzedany lub przetworzony — karnet ATA nie ma zastosowania.
Konwencja ATA (Customs Convention on the ATA Carnet for the Temporary Admission of Goods) została podpisana w Brukseli w 1961 roku pod auspicjami Rady Współpracy Celnej (obecnie WCO). Ustanawia ona międzynarodowy system tymczasowej odprawy celnej. W 1990 roku została uzupełniona Konwencją Stambulską (Convention on Temporary Admission), która rozszerzyła zakres systemu i ujednoliciła procedury. Polska jest stroną obu konwencji, co umożliwia polskim firmom korzystanie z karnetów ATA. System jest administrowany globalnie przez Międzynarodową Izbę Handlową (ICC) i Światową Federację Izb (WCF).
Nie — karnet ATA nie jest potrzebny ani stosowany do przewozu towarów między krajami Unii Europejskiej. UE stanowi jednolity obszar celny ze swobodnym przepływem towarów, więc transport między krajami członkowskimi nie wymaga odprawy celnej. Karnet ATA jest dokumentem do odprawy na granicach celnych, czyli przy wywozie towarów z UE do krajów trzecich (np. USA, Wielka Brytania po Brexicie, Szwajcaria, Chiny) i ich powrotnym przywozie. Wyjątek stanowią terytoria zamorskie niektórych państw UE, które mogą mieć odrębny status celny.
Procedok zapewnia kompleksową obsługę karnetu ATA od początku do końca: (1) bezpłatna konsultacja — weryfikujemy czy Twoje towary i kraje docelowe kwalifikują się do karnetu, (2) przygotowanie dokumentacji — kompletujemy wniosek, General List i wszystkie załączniki, (3) złożenie wniosku w KIG — działamy jako pełnomocnik, oszczędzając Twój czas, (4) instruktaż — tłumaczymy jak korzystać z karnetu na granicy, (5) wsparcie 24/7 — pomagamy w razie problemów podczas podróży, (6) rozliczenie — pilnujemy terminów i pomagamy odzyskać kaucję. Dzięki naszemu doświadczeniu cały proces trwa krócej, a ryzyko błędów jest minimalne.
Skorzystaj z naszego doświadczenia w uzyskiwaniu karnetów ATA. Obsługujemy cały proces — od konsultacji po rozliczenie karnetu i zwrot kaucji.
Sprawdzimy czy Twoje towary kwalifikują się do karnetu ATA i doradzimy najlepsze rozwiązanie.
Przygotujemy cały wniosek i złożymy go w KIG w Twoim imieniu. Zero formalności po Twojej stronie.
Pomagamy podczas podróży i po powrocie. Pilnujemy terminów i rozliczenia karnetu.